Het wijnetiket lezen, hoe doe je dat?

Je kent het vast wel; je staat voor een schap vol met wijn en je ziet door de bomen het bos niet meer. In sommige gevallen kies je dan maar voor het mooiste wijnetiket en natuurlijk een wijn die binnen jouw budget ligt. Kan heel goed uitpakken, maar we maken je graag wegwijs in het lezen van het wijnetiket. 

Druif

De druif zegt het meest over je persoonlijke smaak. Wijnen uit de Nieuwe Wereld, zoals Chili, de Verenigde Staten, Australië en Nieuw-Zeeland, hebben bijna altijd de druif op het etiket staan. Let wel op: ben jij liefhebber van Franse Chardonnay? Grote kans dat een fles Chardonnay uit de VS heel anders smaakt door het verschil in klimaat.

In klassieke wijnlanden als Frankrijk wordt de druif niet altijd vermeld, omdat de wijnmakers liever de nadruk op de regio leggen. Zo is een Chablis wijn altijd gemaakt van Chardonnay en een Bordeaux is bijna altijd een combinatie van Merlot en Cabernet. Twijfel je? Google dan voor de zekerheid.

Geoogste blauwe druiven

Herkomst

Op elk etiket staan er indicaties over de herkomst van de wijn, vaak door het land en de regio.

Kwaliteitsaanduidingen helpen je met het kiezen van een wijn.  Deze zijn alleen van toepassing in de klassieke wijnlanden. De classificaties zijn als volgt opgedeeld:

• Beschermde Oorsprongsbenaming (BOB) > veelal kleinere herkomstgebieden met strengere voorschriften, zoals Chablis. Je kunt ze herkennen aan de volgende afkortingen: AOC (Frankrijk), DOC of DOCG (Italië) en DO of DOCa (Spanje).

In theorie hebben deze wijnen een unieke smaak, omdat ze worden gemaakt volgens de regels over wijnbouw- en wijnmaaktechnieken en de druivenrassen die in die regio zijn toegestaan. Hiermee geven ze dus een ‘belofte’ af over de smaak en weet je wat je ongeveer kunt verwachten.


• Beschermde Geografische Aanduiding (BGA) > grotere gebieden met minder strenge voorschriften, zoals Toscane en Pays d’Oc. Je kunt ze herkennen aan deze traditionele etikettermen: VdP of IGP (Frankrijk), IGT (Italië) en VdIT (Spanje).

Dat deze wijnen minder voorschriften kennen, betekent niet dat de kwaliteit minder hoeft te zijn. In tegendeel zelfs.

Wijnetiketten per land

Per land hebben we een aantal handige handvatten op een rij gezet waar je op kunt letten:

Franse wijnetiketten:

  • Sec: droog
  • Demi-sec: halfdroog
  • Moelleux: halfzoet
  • Doux: zoet
  • Vieilles Vignes: oude wijnstokken. In het Spaans ook wel Viñas Viejas genoemd.
  • Mise en bouteille au domaine: de wijn is gebotteld door het domein en dus niet geblend met andere wijn.
  • Cuvée: een bepaalde blend van verschillende druivenrassen, gebieden of oogstjaren.
  • Domaine of château: de druiven zijn uitsluitend in eigen wijngaarden geteeld.
  • Sur lie: de wijn is voorafgaand aan de botteling op zijn gistbezinksel bewaard. Dit is vooral het geval bij Muscadet wijnen en zorgt voor extra body en complexiteit, met behoud van de frisse tonen.
  • Grand vin: wordt vaak gebruikt om de belangrijkste wijn van het château aan te geven, dit gebeurt vooral in Bordeaux. Hier zijn echter geen kwaliteitsgaranties aan verbonden.
  • Grand Cru: letterlijk betekent het ‘grote oogst’, oftewel een kwalitatief sterke oogst. Diverse châteaux kregen in de jaren ’90 een Grand Cru classificatie toegekend als je de beste druiven op de beste locatie had en ze met de grootste zorg werden behandeld. In Bourgogne of Champagne verwijst het echter naar een uitstekende wijngaard.
  • Grand Cru Classé: de allerbeste wijnen van Bordeaux, hier betaal je dan ook flink voor.
  • Cru Bourgeois: een klassement voor de Médoc regio dat in 1932 is opgericht.

Zie je geen druif op het Franse wijnetiket staan, ook niet aan de achterzijde?

  • Bordeaux: rode wijn is bijna altijd gemaakt van Merlot en Cabernet Sauvignon en is vaak complex, krachtig en vol van smaak. Witte wijn wordt van Sauvignon Blanc of Sémillon gemaakt.
  • Bourgogne: rode wijn is bijna altijd gemaakt van Pinot Noir en is of soepel of juist wat romiger van smaak. Witte wijn rijpt veel op eiken vaten en wordt bijna uitsluitend van Chardonnay druiven gemaakt.
  • Loire: de thuishaven van Sauvignon Blanc en dat resulteert vaak in lichte, frisse en mineralige witte wijnen. Rood is zeldzaam in de Loire.

Spaanse wijnetiketten:

  • Seco: droog
  • Semiseco: halfdroog
  • Semidulce: halfzoet
  • Dulce: zoet
  • Crianza:  de wijn heeft 2 jaar gerijpt, waarvan 6 maanden op hout.
  • Reserva: de wijn heeft 3 jaar gerijpt, waarvan 12 maanden op hout.
  • Gran Reserva: de wijn heeft 5 jaar gerijpt, waarvan 24 maanden op hout.
  • Viñas Viejas: de druiven zijn afkomstig van oude wijnstokken. Dit is een kwaliteitsaanduiding, omdat oude wijnstokken lagere opbrengsten kennen en meer geconcentreerde druiven afleveren.

Italiaanse wijnetiketten:

  • Secco: droog
  • Abbocatto: halfdroog
  • Amabile: halfzoet
  • Dolce: zoet
  • Ripasso: hergisting door het toevoegen van Amarone. Dit zorgt voor meer alcohol, tannine en complexiteit.
  • Superiore: wijnen van de beste wijngaarden binnen de regio met langere rijping en veel alcohol.
  • Riserva: DOC(G) wijnen met een hoger alcoholpercentage en minstens een bepaald aantal maanden houtrijping heeft ondergaan.

Overig:

  • Biologisch: de wijn is gemaakt van biologisch geteelde druiven, waarbij er geen chemische bestrijdingsmiddelen en kunstmest zijn toegepast.
  • Hoogte: soms staat er iets over de hoogte van de wijngaard vermeld op het etiket. Hoogte zorgt voor een verkoelend effect wat de rijping van de druiven ten goede komt.

Wijnetiket

Oogstjaar

Het oogstjaar is het jaar waarin de druiven geoogst zijn. Je kunt de meeste wijnen het beste drinken als ze jong zijn, met uitzondering van de prestigieuze wijnen die juist met de tijd beter worden.

Sommige oogstjaren waren beduidend beter dan andere jaren en dat kan bepalend zijn voor de smaak en prijs. Dit is vooral van toepassing bij Bordeaux. 2009, 2010 en 2015 waren bijvoorbeeld hele goede jaren. Twijfel je? Zoek het dan even op of laat je adviseren.

Ons allerbelangrijkste advies; ga op ontdekkingstocht, zodat je weet wat je lekker vindt. Probeer eens een wijn uit een andere regio of van een andere druif. Dat maakt het kiezen van een wijn op den duur al een stuk makkelijker.

We hopen je een eind op weg te hebben geholpen met het lezen van een wijnetiket. Zo wordt het kiezen van een wijn voortaan een stuk makkelijker. En blijf vooral je persoonlijke smaak ontdekken. Dat is geen straf toch?